ارتوسرجری ، به عمل جراحی گفته می شود که به منظور اصلاح فک و صورت و رفع طیف وسیعی از بی نظمی های فک و دندان انجام می گیرد ؛ واژه orthognathic یک کلمه یونانی می باشد که از دو بخش “ orthos “ به معنای راست و “ gnathic “ به معنای مربوط به فک تشکیل شده است ؛ از این رو واژه ارتوگناتیک به معنای درست و مرتب کردن فک است. ارتوسرجری ، یک درمان ترکیبی شامل ارتودنسی و جراحی فک می باشد. مقاله را با یک ویدیو از دکتر فرزین اصلانی ، بهترین متخصص ارتودنسی کرج و توضیحات ایشان راجع موضوع مورد مبحث شروع می کنیم.
همانطور که می دانید ، به ترکیب دو روش درمانی ارتودنسی و جراحی فک ، ارتوسرجری گفته می شود ؛ هنگامی که بیماران جهت رفع نامرتبی دندان های خود به متخصص ارتودنسی ( ارتودنتیست ) مراجعه می کنند ، در ابتدا پزشک برای آگاهی در رابطه با وضعیت دندان و فک بیمار یک سری آزمایشات و عکس برداری های متفاوت ، را تجویز می کند. در بسیاری از مواقع افراد مبتلا به ناهنجاری فک هم می باشند ؛ حال بسته به میزان این ناهنجاری ( خفیف یا متوسط ) ارتودنتیست یا متخصص ارتودنسی با استفاده از همان روش های رایج ارتودنسی ، اقدام به بر طرف کردن نامرتبی دندان و ناهنجاری فک بیمار می کند ؛ اما بسیاری از مواقع ناهنجاری فک بسیار شدید می باشد ، در این صورت دیگر نمی توان با استفاده از روش های رایج درمانی ارتودنسی ناهنجاری فک را بر طرف کرد و علاوه بر ارتودنسی ، نیاز به انجام جراحی فک نیز می باشد.
در صورتی که جراحی فک و ارتودنسی ، توسط بهترین متخصص ارتودنسی و جراح فک انجام شود ؛ نه تنها مشکلی بیماران را تهدید نمی کند ؛ بلکه آن ها نتیجه خوبی نیز از انجام ارتوسرجری دریافت خواهند کرد ؛ اما در غیر این صورت ، ممکن است عوارض بسیاری ؛ همچون خونریزی ، عفونت ، بی حسی ، گرفتگی بینی ، سفتی فک ، صدا دادن مفاصل فک و غیره پس از درمان برای بیماران به جود آید. لازم به ذکر است ، بروز عوارضی ؛ همچون تورم ، قرمزی ، کبودی ، درد خفیف و غیره پس از روش درمانی مسئله ای عادی و طبیعی می باشد و در همه بیماران رخ می دهد ، اما میزان آن با توجه به شرایط بیماران متفاوت می باشد ؛ موارد ذکر شده به مرور زمان و به تدریج با رعایت مراقبت های بعد از جراحی ارتوگناتیک از بین خواهند رفت.
پس از اینکه فرد توسط ارتودنتیست به صورت کامل معاینه شد ، زمان مناسب برای طرح درمانی بیمار ریخته می شود ؛ در اکثر موارد ، ابتدا درمان های ارتودنسی بر روی بیمار انجام می شود ، به این صورت که با استفاده از ابزارهای ارتودنسی نظم و موقعیت دندان ها بر روی فک بیمار تغییر داده می شود. برای اینکه نتیجه جراحی فک رضایت بخش باشد ، بهتر است وضعیت دندان و ارتباط آن ها با فکین و لثه ها به میزان زیادی اصلاح شود ؛ پس از اینکه ارتودنتیست وضعیت دندان های بیمار را تثبیت شده تشخیص داد ، او را برای جراحی فک آماده می کند ؛ گاهی در حین جراحی فک ، برای اینکه نظم دندان ها بهم نریزد از اسپلینت استفاده می شود. پس از برطرف کردن مشکلات فکی بیمار و گذراندن دوره نقاهت مجدداً ارتودنسی بر روی دندان های بیمار از سر گرفته می شود.
در صورتی که بیماری توسط ارتودنتیست مجرب به موقع تشخیص داده شود ، با اقدامات پیشگیرانه می توان از نیاز به عمل جراحی فک جلوگیری کرد ، به همین علت است که ارتودنتیست ها به والدین توصیه می کنند ، کودکان خود را برای چک آپ ببرند. سن اتمام رشد اسکلت فک در بانوان از سن 15 تا 17 سالگی و در آقایان از سن 17 تا 18 سالگی می باشد ؛ بنابراین بهترین زمان برای شروع درمان ارتوسرجری در بانوان 17 سالگی و در آقایان 18 سالگی می باشد. در مواقعی که سن بیمار بیشتر از سن رشد اسکلتی باشد ؛ جراحی فک به صورت قطعی انجام می شود و بدون جراحی فک ، نمی توان مشکلاتی که وجود دارد را بهبود بخشید.
جراحی فک ، یکی از تخصص های ده گانه دندانپزشکی می باشد که دندانپزشک پس از گذراندن دوران دندانپزشکی عمومی و کسب موفقیت در آزمون تخصص دندانپزشکی ، می تواند به این دوره که پنج الی شش سال است ، ورود کند ؛ در حقیقت یک جراح فک و صورت در دوره دندانپزشکی عمومی آموزش های لازم این دوره را فرا می گیرد و سپس ، در دوره پنج الی شش ساله که دوره تخصصی می باشد ، تعلیمات پزشکی و بیمارستانی را آموزش می بیند.
در جراحی فک عموما مشکلاتی اعم از :
ارتودنسی دندان یکی از خدمات دندانپزشکی می باشد که توسط متخصص ارتودنسی انجام می شود ؛ ارتودنسی خود به تنهایی به دو بخش ارتو به معنی دندان و دنسی به معنی صاف و مرتب تقسیم شده است که در عمل نیز به همین صورت می باشد ، به عبارت دیگر در کلینیک های دندانپزشکی ، برای اصلاح برخی از ناهنجاری های دندانی از ارتودنسی دندان استفاده می گردد. برخی از افراد ، ناهنجاری دهان و دندان هایشان به گونه ای است که تنها با ارتودنسی بر طرف نمی شود ؛ به همین دلیل باید قبل از انجام ارتودنسی جراحی فک انجام شود ؛ این امر پس از ارزیابی های متخصص ارتودنسی خوب در کرج ، مشخص می شود.
هنگامی که دندانپزشک قصد انجام جراحی فک پیش از ارتودنسی دندان را داشته باشد ، فرد پس از گذراندن دوران نقاهت جراحی فک باید برای انجام ارتودنسی دندان به کلینیک تخصصى ارتودنسى کرج مراجعه کند ؛ ناگفته نماند که دوران درمان با ارتودنسی به فرد وابسته است اما در حالت کلی ، چیزی حدود دو سال زمان لازم است تا افراد بتوانند از طرح لبخندی بسیار زیبا و دلنشین بهره مند گردند.
بله ، در نادر مواقعی می توان روش درمانی جراحی فک و ارتودنسی دندان را بدون ارتودنسی کردن انجام داد .
مدت زمان استراحت مورد نیاز پس از جراحی ارتوسرجری ، بسته به گستردگی جراحی فک ، شرایط بیمار و غیره متفاوت می باشد ؛ اما در حالت کلی ، بیماران پس از گذشت 2 هفته از جراحی فک می توانند به انجام فعالیت های روزانه خود بپردازند .
افرادی که اقدام به جراحی فک و ارتودنسی دندان می کنند ؛ در نهایت عملکرد دندان های آن ها بهبود یافته ، ظاهر صورت آن ها توازن بهتری پیدا می کند ؛ همچنین درمان ارتوسرجری در کرج موجب بهبود تنفس ، خواب و جویدن غذا می شود و اختلالات گفتاری را بهبود می دهد.
هزینه ارتوسرجری در هر بیمار ، با توجه به فاکتورهای متعدد متغیر می باشد ؛ به همین علت است به کسانی که در این باره سوال دارند ، توصیه می شود به جراح فک مراجعه نمایند ؛ پس از انجام معاینه و بررسی های لازم توسط ایشان ، از هزینه نهایی جراحی فک اطلاع خواهید یافت. لازم به ذکر است ؛ مقاله ای جامع در ارتباط با هزینه جراحی فک تهیه و در سایت موجود است ؛ با مراجعه به آن ، می توانید به اطلاعات بیشتری در این باره دست یابید.