برای اطلاع از هزینه ارتودنسی سال ۱۴۰۲ باید مسائل و نکات متعددی را مدنظر گرفت. با وجودی که پرسش از هزینه و قیمت ارتودنسی امروزه رایج ترین و شایع ترین سوالی است که مراجعین این درمان از متخصصین ارتودنسی می پرسند اما نمی توان این موضوع را بدون در نظر گرفتن عوامل تاثیر گذار بر آن بررسی نمود. با توجه به میزان و شیوع این سوال رایج ، تصمیم گرفتیم که در مقاله ای جداگانه راجع به تعرفه درمان ارتودنسی و قیمت ارتودنسی در سال ۱۴۰۲ عناوین و مسائل مرتبط با تعرفه ارتودنسی را با شما به بحث بنشینیم.
ابتدا عوامل تاثیرگذار بر روی هزینه ارتودنسی را با شما صحبت می کنیم ؛ سپس هزینه انواع درمان ارتودنسی را نقد می کنیم و در نهایت هزینه انواع ارتودنسی با تکنیک های خاص را با شما به بحث خواهیم گذاشت. لازم به ذکر است آنچه که در این مقاله به بحث گذاشته می شود مربوط به هزینه و تعرفه ارتودنسی در مطب ها و کلینیک های خصوصی ارتودنسی می باشد و تعرفه های بیمه ای و دولتی ارتودنسی مورد صحبت این مقاله نمی باشند.
عوامل موثر بر هزینه ارتودنسی سال۱۴۰۲ را بطور کلی می توان به سه بخش درمانگر ، تجهیزات کلینیک ارتودنسی و مواد مصرفی درمان تقسیم نمود.
در مورد انتخاب دکتر ارتودنسی باید عنوان کرد که در سال ۱۴۰۲نزدیک به نهصد دندانپزشک متخصص ارتودنسی در کشور ما مشغول به انجام درمان ارتودنسی می باشند که دسترسی مناسبی را برای مراجعین نیازمند به درمان ارتودنسی پدید آورده است. متخصص ارتودنسی به لحاظ علمی و عملی نسبت به جراح دندانپزشک در حوزه ارتودنسی آموزش های بیشتری دیده است و برای انجام درمان ارتودنسی صلاحیت بیشتری دارد ؛ پس اگر بدنبال انجام درمان نزد متخصص ارتودنسی هستید باید بدانید که هزینه ارتودنسی تخصصی بالاتر از قیمت ارتودنسی خواهد بود که توسط دندانپزشک ارائه می شود. در بین متخصصین ارتودنسی مختلف نیز طبعا ” تجربه و توانمندی های مختلفی دیده می شود ولی بطور کلی عناوینی چون عضویت در هیئت علمی دانشگاه و دارا بودن فلوشیپ فوق تخصصی ارتودنسی نیز اعتبار و همچنین تعرفه دریافتی یک متخصص ارتودنسی را بالاتر می برد. اینکه متخصصین ارتودنسی یک شهر نسبت به شهر دیگر یا حتی نقاط مختلف یک شهر هزینه ارتودنسی متفاوتی نسبت به یک مورد درمانی مشخص ارائه می کنند نیز بر همین اساس قابل توجیه می باشد (ضمن اینکه هزینه های جاری یک مطب ارتودنسی در مناطق مختلف یک شهر نیز تفاوت جدی با یکدیگر دارد.)
دومین عامل تاثیرگذار بر هزینه ارتودنسی ، امکاناتی است که یک کلینیک تخصصی ارتودنسی دارا می باشد. اینکه فضای انتظار مراجعین و درمان چگونه طراحی شده باشد به یک طرف ؛ تسهیلات بخش درمانی کلینیک ارتودنسی نیز فاکتور موثر و مهمی در کیفیت و البته هزینه ارتودنسی است. ابزارهای ارتودنسی که در درمان فرد مراجعه کننده بکار گرفته می شوند ، قیمت بالایی دارند و اهمیت دارد که از ست و ابزار مخصوص به یک مراجعه کننده ارتودنسی به تعداد کافی و مناسب در مطب ارتودنسی موجود باشد. در اصل فاکتور تمیز بودن و اختصاصی بودن ابزارهای ارتودنسی مربوط به هر بیمار ، در مجموع عامل تاثیرگذار ولی هزینه بری است که فقط یک کلینیک ارتودنسی مجهز از پس آن برمی آید. طبیعتا ” اختصاصی بودن وسایل و ابزارهای ارتودنسی و حتی نگهداری و جایگزینی آن ها هزینه ای را بر کلینیک ارتودنسی تحمیل می نماید که بر تعرفه کلی درمان ارتودنسی تاثیرگذار خواهد بود.
سومین عامل تاثیرگذار بر تعرفه و هزینه ارتودنسی ، مواد مصرفی است که در درمان ارتودنسی به کار گرفته می شود. براکت های ارتودنسی ، سیم های ارتودنسی ، فنرهای ارتودنسی ، کش های رنگی ارتودنسی ، کش های بین فکی مهم ترین مواد مصرفی هستند که در درمان ارتودنسی به کار می روند. هر چقدر کیفیت ماتریال مصرفی در ارتودنسی بالاتر باشد و کارخانه سازنده آن ها برند قوی تری باشد هزینه این مواد مصرفی و به تبع آن هزینه ارتودنسی نیز بالاتر خواهد بود .این موضوع بخصوص در سالهای اخیر که کشور ما با مشکلات تحریمی مواجه بوده است ، تاثیر مهمی در تعیین تعرفه های ارتودنسی دارد. مواد مصرفی کمپانی های معروف آمریکایی به وضوح تعرفه تمام شده بیشتری نسبت به وسایل چینی ارتودنسی دارند.
عجیب ترین برآورد در هزینه ارتودنسی شاید این باشد که فکر کنیم ارتودنسی تمام افراد یکسان است و بدون معاینه حضوری بخواهیم بدانیم که هزینه ارتودنسی چقدر است ! با توسعه فضای مجازی بسیاری از مراجعین با ارسال عکس سعی در برآورد هزینه درمان ارتودنسی خود دارند و عجیب تر آنکه برخی از درمانگرها نیز بر اساس معاینه مجازی ، تعیین هزینه می کنند. یک اصل مسلم در این رابطه این است که قبل از هر چیزی اول باید مشکل مراجعه کننده تشخیص داده شود و پس از آن طرح درمان ارائه شود. ارائه طرح درمان ارتودنسی بدون ویزیت حضوری امکان ناپذیر است و قیمت دادن ارتودنسی اگر بر پایه درستی صورت نگیرد ، در ادامه درمان منجر به دریافت هزینه های مازاد و برآورد نشده خواهد شد که همین موضوع موجب سو تفاهم بین بیمار و متخصص ارتودنسی می شود .به وفور دیده می شود که هزینه ای برآوردی از سمت یک پزشک در فضای مجازی به مراجعه کننده داده می شود و در ادامه با تغییر این قیمت توسط متخصص ارتودنسی مربوطه ، مراجعه کننده دچار سو تفاهم می شود.
هزینه ارتودنسی در سال ۱۴۰۲
در سالهای قبل تعرفه ارتودنسی را بصورت ریالی و در ابتدای سال عنوان می نمودیم ولی متاسفانه افزایش متناوب قیمت ارز و شوک تورمی ناشی از آن در سالهای اخیر شرایطی را ایجاد نموده است که نمی توان برای هیچ یک از خدمات(از جمله ارتودنسی)عدد مشخص و ثابتی را در طول یکسال ارائه کرد.بر این أساس در مقاله امسال درنظر گرفتیم تا تعرفه دلاری ارتودنسی در کشورمان را مطرح نماییم تا مجبور به آپدیت مقاله در طول یکسال نباشیم!
در نگاه کلی ارتودنسی به دو نوع ارتودنسی متحرک و ارتودنسی ثابت تقسیم می شود که هر کدام معمولا ” در سنین مختلف به کار می روند. ارتودنسی متحرک معمولا ” در سنین کودکی (هنگامی که هنوز تمام دندان های دایمی رویش پیدا نکرده اند) و برای حرکات دندانی محدودی به کار می رود و برای همین هزینه پایین تری دارد.عمده هزینه پلاک متحرک ارتودنسی به هزینه های لابراتواری آن برمی گردد ولی علی الحساب بعید است هزینه یک دوره درمان پلاک متحرک در سال ۱۴۰۲ زیر پنج میلیون تومان باشد.
ارتودنسی ثابت در واقع همان سیم بستن دندان هاست و حرکات پیچیده تر و متنوع تری را می تواند ایجاد نماید. ارتودنسی متحرک در مواردی برای بهبود رابطه فکین نسبت به همدیگر به کار می رود که اصطلاحا ” دستگاه فانکشنال نامیده می شود و چون از دو پلاک متحرک بالا و پایین تشکیل می شود دو برابر یک پلاک متحرک هزینه دارد. بهبود روابط فکی گاهی توسط ابزارهای خارج دهانی مانند هدگیر ( برای عقب بردن فک بالا ) ، چین کاپ ( جلو بودن فک پایین ) و فیس ماسک ( جلو آوردن فک بالا ) انجام می شود که معمولا ” هزینه هر یک از این درمان ها در محدوده هزینه دستگاه فانکشنال است که در سال ۱۴۰۲ بعید است زیر ده میلیون تومان انجام شود.
ارتودنسی ثابت یا سیم بستن دندان ها دامنه هزینه بسیار وسیعی دارد که بیشتر بر اساس پیچیدگی و طول درمان ارتودنسی ثابت متغیر می باشد. یک درمان ارتودنسی معمولی که کشیدن دندان و پیچیدگی خاصی نداشته باشد بطور میانگین یکسال و نیم طول می کشد. در صورتی که کشیدن دندان به درمان مورد نظر اضافه شود زمان درمان را حداقل شش ماه بالاتر خواهد برد و طبیعتا ” بر هزینه درمان نیز اثر خواهد گذاشت. میانگین هزینه یک دوره درمان ارتودنسی ثابت معمولی هر فک در سال ۱۴۰۲ حدود پانزده میلیون تومان(دو فک سی میلیون تومان) می باشد. بدیهی است درمانهای پیچیده تر هزینه بالاتر از این مقدار خواهند داشت. در این رابطه باید توجه کرد که هزینه سیم بستن بصورت یک فک بیان می شود و هزینه ارتودنسی یک دندان کج بیشتر شبیه طنز می باشد تا یک درمان عملگرایانه. اگر درمان ارتودنسی شما کارهای پیچیده تری داشته باشد ، قیمت ارتودنسی آن نیز بالاتر خواهد بود. هزینه ارتودنسی برای قرار دهی ایمپلنت ، هزینه ارتودنسی تصحیح تنگی فک و هزینه ارتودنسی دندان های فاصله دار از این قبیل موارد هستند. نهفتگی دندانی را شاید بتوان پیچیده ترین حالت یک ارتودنسی ثابت معمولی عنوان کرد که در این حالت معمولا ” درمان ارتودنسی زیر سه سال طول نمی کشد و پیچیدگی تکنیکی زیادی دارد و از این رو هزینه ارتودنسی دندان نهفته (مثلا” دندان نیش نهفته ) نیز بالا می باشد.
ارتوسرجری به مواردی از درمان گفته می شود که چون مشکل بیشتر فکی است ، درمان ارتودنسی به تنهایی پاسخ نمی دهد و از این رو علاوه بر ارتودنسی ، فرد نیازمند جراحی فک نیز خواهد بود. هزینه این درمان ترکیبی همانطور که از نام آن پیداست ، ترکیبی است از هزینه ارتودنسی و جراحی فک . هزینه عمل فک نیز به فاکتورهای متعددی وابسته است (که در مقاله ای جداگانه به آن پرداخته ایم و در صورت تمایل می توانید به مقاله هزینه جراحی فک مراجعه نمایید) و مابین جراحان فک نیز هزینه های متفاوتی برای آن عنوان می شود ؛ ولی هزینه عمل دو فک در سال ۱۴۰۲ بالای پنجاه میلیون تومان می باشد. هزینه ارتودنسی که برای آماده سازی جهت عمل فک انجام می شود نیز از هزینه دیگر ارتودنسی ها بالاتر است چرا که این ارتودنسی هم پیچیده تر است و هم زمانبر و شامل دو ارتودنسی قبل از جراحی فک و ارتودنسی بعد از جراحی فک می شود. هزینه هر فک ارتودنسی یک درمان ارتوسرجری در سال ۱۴۰۲ حدود بیست میلیون تومان( دو فک چهل میلیون تومان ) می باشد.
فقط پیچیدگی و طول دوره درمان ارتودنسی نیست که تعیین کننده هزینه درمان ارتودنسی می باشد ، بلکه درخواست های خاص مراجعین نیز گاهی بر این موضوع تاثیرگذار است. هزینه براکت های شفاف و ارتودنسی سرامیکی بالاتر از ارتودنسی فلزی است و افرادی که مایل به دیده شدن رنگ فلز بر روی دندان های خود نیستند ، معمولا ” با پرداخت اضافی هزینه ارتودنسی شفاف مشکلی ندارند (هر چند از نظر تکنیکی براکت های شفاف کارایی کمتری نسبت به انواع فلزی خود دارند ).
ارتودنسی در تکنیک های مختلفی قابل انجام است که از آن جمله می توان به تکنیک ام بی تی یا تکنیک دیمون اشاره کرد. سخت افزارهای براکت های دیمون ، کش های اطراف براکت های ارتودنسی (که سیم های ارتودنسی را درون براکت ها نگه می دارند) را حذف نموده است و باز و بسته شدن آن ها کشویی است. خود براکت های دیمون و سیم های ارتودنسی مخصوص آن گران می باشند و از این رو تعرفه درمان ارتودنسی با سیستم دیمون معمولا ” یک و نیم تا دو برابر یک ارتودنسی معمولی هزینه می برد.
ارتودنسی لینگوال یا ارتودنسی مخفی به نوعی از ارتودنسی گفته می شود که پشت دندان ها متصل می شود و قابل مشاهده نیست. خود براکت های این سیستم قاعدتا ” بایستی بر اساس اسکن شکل پشت دندان ها ، از شرکت های خارجی سفارش داده شوند که البته در شرایط فعلی تحریم در کشور ما بسیار گران درمی آیند و حداقل دو برابر هزینه ارتودنسی معمول هزینه بر هستند. انواعی از ارتودنسی لینگوال که از براکت های از پیش ساخته شده بهره می گیرند ، ارزانتر هستند و البته دقت پایین تری دارند.
پلاک های شفاف ارتودنسی اولین بار توسط شرکت آمریکایی اینویزیلاین ارائه شدند و این شرکت تا چند سال پیش حق بهره گیری از این پلاک های شفاف ارتودنسی را بصورت انحصاری در اختیار خود داشت. پس از آن نیز شرکت های مختلفی اقدام به تولید پلاک های شفاف ارتودنسی کردند اما هیچکدام به اندازه شرکت اولیه موفق نبودند. متاسفانه شرایط تحریمی کشور ما امکان خرید از شرکت اینویزیلاین را نمی دهد و ما مجبور به استفاده از محصولات شرکت های دیگر می باشیم.هزینه ارتودنسی با پلاک های شفاف یا همان ارتودنسی نامریی نیز حدود دو برابر ارتودنسی فلزی است.
با ارائه تکنیک ایجاد برش در فواصل بین دندانی و با ایجاد خون رسانی بیشتر به ناحیه مورد حرکت دندان ها می توان حرکات ارتودنسی را تا چندین ماه تسریع نمود. انجام این تکنیک ارتودنسی سریع نیازمند یک جراحی با تکنیک مخصوص می باشد که معمولا ” توسط متخصص لثه انجام می شود و هزینه ای علاوه بر هزینه درمان ارتودنسی را دارد. این تکنیک ارتودنسی سریع تنها تکنیک علمی مورد تایید برای تسریع حرکات ارتودنسی است و در این مقاله از پرداختن به روش های تجاری غیرعلمی اجتناب شده است.
اکثر ابزارها و مواد مصرفی ارتودنسی واراداتی هستند و ازینرو نوسانات ارزی به شدت روی هزینه و تعرفه ارتودنسی تاثیر می گذارند . تعرفه های ارتودنسی چندین سال ثابت بود ولی نوسانات ارزی سال ۱۳۹۷ این قیمت ها را نیز مانند سایر هزینه های خدماتی جابجا نمود. متاسفانه در اسفند ۱۳۹۸ شیوع بیماری کرونا بخش خدمات کشور را درگیر نمود و افزایش قیمت ارز در ابتدای سال ۱۳۹۹ و همچنین شرایط تحریمی موجب شد که ارائه یک ارتودنسی ثابت با کیفیت مرغوب ، مجددا” جهش یابد.سال ۱۴۰۰ نیز یک سال تحریمی و تورمی دیگر برای ایران بود و همین موضوع نیز موجب شد که قیمت خدمات ارتودنسی نیز مانند سایر خدمات،رشد بیست تا بیست و پنج درصدی را تجربه نماید.به نظر می رسد همین روند در سال ۱۴۰۱ نیز ادامه داشت و دلار از ابتدای این سال تا انتهای سال دو برابر شد و همین مجددا” یک شوک تورمی را به تمام خدمات و أقلام و ازجمله خدمات دندانپزشکی و ارتودنسی وارد نمود و موجب شد این خدمات در سال ۱۴۰۲ نیز درصد رشد تورمی را نسبت به سال قبل خود تجربه نماید.
مشکل اصلی قیمت ارتودنسی (که درمانی لوکس نام گرفته است) این است که هزینه های آن دلاری است اما درآمد جامعه جستجو کننده آن ریالی است. بر همین اساس ، متخصصین ارتودنسی راه حل های متفاوتی را برای قابل پرداخت بودن هزینه های ارتودنسی ایجاد نموده اند که مهم ترین آنها ارتودنسی قسطی است. در ارتودنسی اقساطی میزانی از کل هزینه ( یک سوم ، یک چهارم یا یک پنجم ) برای تهیه وسایل ارتودنسی بصورت پرداخت اولیه دریافت می شود و مابقی آن بصورت ماهیانه به شیوه اقساط دریافت می شود. البته برخی از متخصصین ارتودنسی ، هزینه ارتودنسی را بصورت چندین فقره چک نیز دریافت می نمایند ولی مرسوم ترین حالت تسهیل پرداخت هزینه ارتودنسی ، همان ارتودنسی اقساطی است.
هزینه ارتودنسی در کشور ما نسبت به سایر کشورهای جهان بسیار پایین تر است اما مشکل اصلی عدم حمایت یک بیمه همگانی از این درمان می باشد. بیمه های خدمات درمانی و بیمه تامین اجتماعی ، درمان ارتودنسی را درمان زیبایی محسوب می کنند و از این رو هزینه درمان ارتودنسی را تقبل نمی کنند. بیمه های پایه ای دیگر مانند بیمه نیروهای مسلح نیز در شرایط عادی هزینه ارتودنسی را پشتیبانی نمی کنند و مراجعین ارتودنسی در کشور ما اگر می خواهند که در پرداخت هزینه های ارتودنسی کمک هزینه دریافت نمایند ؛ بایستی از بیمه های تکمیلی دندانپزشکی استفاده نمایند.
ارتودنسی رایگان دیگر از آن حرفها است ! واقعیت مطلب این است که فقط انگیزه های خداپسندانه می تواند دلیل بر انجام یک درمان ارتودنسی توسط درمانگر به شکل رایگان باشد. اینکه از یک فرد مراجعه کننده به عنوان مدل آموزش استفاده شود و ارتودنسی رایگان در قبال این مسئله به وی تحویل شود نیازمند بررسی جدی در زمینه اخلاق حرفه ای در ارتودنسی می باشد.
روزی که حرکات ارتودنسی به اتمام می رسد ، هنوز درمان ارتودنسی به اتمام نرسیده است! در واقع باید گفت حفظ آنچه که از ارتودنسی حاصل شده است ، سخت تر از بدست آوردن نتایج ارتودنسی است. باز کردن وسایل ارتودنسی آخر کار ارتودنسی نیست و باید اتمام این مرحله ، آغازگر دوره ریتشن یا نگهداری نتایج ارتودنسی باشد. هزینه باز کردن و تحویل نگهدارنده های ارتودنسی جدا از درمان ارتودنسی و بصورت مجزا از خود درمان ارتودنسی در نظر گرفته می شود و وابستگی مستقیم به هزینه ساخت نگهدارنده ها در لابراتوار ارتودنسی دارد. در واقع متخصص ارتودنسی ، وسایل ارتودنسی را باز می کند و پس از پالیش و تمیز کردن سطوح دندان ها ، قالبی از شکل نهایی دندان ها تهیه می کند و به لابراتوار تخصصی ارتودنسی ارسال می کند. لابراتوار نیز بر اساس دستورالعمل متخصص ارتودنسی ، نگهدارنده مربوطه را ساخته و به کلینیک ارتودنسی ارسال می نماید. در مواردی که نگهدارنده ثابت ( فیکس ریتینر ) ساخته می شود ، متخصص ارتودنسی خود سیم های مخصوصی را بر روی قالب گچی که از فرم روز آخر دندان ها تهیه شده است ، می سازد و پشت دندان های بیمار می چسباند. هزینه نگهدارنده های ثابت و متحرک بر اساس هزینه ساخت لابراتوار ارتودنسی و دستمزد متخصص ارتودنسی محاسبه می شود.