افرادی که قصد انجام درمانی را دارند بهتر است پیش از شروع آن درمان ارتودنسی ، اطلاعاتی را درباره اقدامات قبل و مراقبت های بعد و مراحل انجام آن را کسب کنند. چرا که رعایت این نکات در نتیجه درمان بسیار تاثیرگذار است. به همین علت در این مقاله از دکتر فرزین اصلانی ، بهترین متخصص ارتودنسی دندان در تهران ، به مهم ترین موارد مراقبت های بعد از ارتودنسی دندان پرداخته شده است.
ارتودنسی از ترکیب دو واژه ” ارتو ” به معنای درست و مرتب کردن و ” دنسی ” به معنای دندان می باشد. گاهی ارتودنسی همراه با جراحی فک انجام می شود که به آن ارتوسرجری گفته می شود. ارتودنسی با هدف درست و مرتب کردن دندان ها انجام می شود و زمانی که با جراحی فک همراه باشد در دو مرحله انجام می گیرد.
بیمار پس از انجام اقدامات قبل از ارتودنسی برای انجام ارتودنسی آماده می شود. مدت زمان ارتودنسی با توجه شدت بهم ریختگی دندان های بیمار حدود یک الی دو سال طول می کشد. در صورتی که بیمار به جراحی فک نیز نیاز داشته باشد، پس از مرتب شدن دندان ها ، جراحی فک انجام می شود؛ در حین جراحی فک ، ارتودنسی روی دندان ها حضور دارد تا دندان ها از موقعیت جدید خود خارج نشوند. پس از گذشت دوران نقاهت جراحی فک ، مجدد ارتودنسی برای تثبیت موقعیت دندان ها ادامه داده می شود.
استفاده از نخ دندان ممکن است برای بسیاری از افراد کار دشواری باشد به ویژه زمانی که این امر در زمان ارتودنسی دندان انجام شود. با این وجود توجه به نخ دندان کشیدن در دوره درمان با ارتودنسی ، از اهمیت بالایی برخوردار است. استفاده از بریس و سیم های ارتودنسی مکان مخفی خوبی را برای رشد باکتری ها فراهم می کند ، از طرفی وجود این سیم ها موجب می شود تا نخ دندان کشیدن نیز با سختی و پیچیدگی هایی همراه شود. اما نگران این موضوع نباشید ؛ چرا که ما در ادامه قصد داریم به کمک تکنیکی ساده نحوه نخ دندان کشیدن را در مراقبت های بعد از ارتودنسی به شما عزیزان آموزش دهیم تا با استفاده از این تکنیک بتوانید در مدت زمان کوتاهی به سادگی دندان های خود را نخ دندان بکشید و لبخندی شاداب تر و سالم تر داشته باشید.
علت دشوار بودن این پروسه وجود بریس ها و سیم هایی است که از هر براکت عبور می کند و آن ها را به یکدیگر متصل می نماید. وجود این سیم موجب می شود تا نتوانید به شیوه معمول و طبیعی نخ دندان بکشید ؛ چرا که تمامی نخ از بین دندان های شما بالاتر نمی رود. به همین دلیل لازم است برای این منظور نخ را از طریق هر شکاف از پشت سیم های ارتودنسی عبور دهید و مراقب باشید تا به همراه نخ ، سیم ارتودنسی را نکشید. بعد از اینکه نخ را با دست گرفتید باید آن را بین دندان های خود به آرامی حرکت دهید و تا زمانی که تمامی دندان های خود را نخ دندان بکشید ، این روند را تکرار نمایید. توصیه می شود در مراقبت های بعد از ارتودنسی ، حتما از نخ پوشیده از موم استفاده نمایید ؛ زیرا ممکن است نخ های غیر مومی بین بریس ها گیر کرده و کنده شوند. نخ دندان ارتودنسی با عبور دهنده از دیگر ابزارهای مفید برای این منظور است که این امکان را برای شما ایجاد می کند تا به راحتی بتوانید پشت سیم های بریس خود را نخ دندان بکشید. لازم به ذکر است که استفاده از نخ دندان در دوران ارتودنسی برای سلامت دندان های شما ضروری است. همچنین استفاده از مسواک حداقل تا دو بار در روز باید جزء برنامه های بهداشتی و مراقبتی شما باشد.
عدم رعایت مراقبت های بعد از ارتودنسی می تواند منجر به مشکلات جدی برای دندان ها شود که در ادامه به برخی از این مشکلات اشاره می شود :
برگشت دندان ها به جایگاه قبلی(Relapse) : یکی از اصلی ترین عوارض ، برگشت دندان ها به وضعیت اولیه خود است . این موضوع ممکن است زمانی که ارتودنسی برداشته می شود یا در مواردی که از رتینر ها (دستگاه های نگهدارنده) به درستی استفاده نشود رخ دهد.
آسیب به رتینرها : عدم استفاده مناسب از رتینر ها می تواند منجر به آسیب و تخریب آنها شود . این موضوع همچنین می تواند به عدم ثبات نتیجه به دست آمده منجر شود.
درد و ناراحتی : ایجاد درد و تورم در دندان ها یکی دیگر از این عارضه ها می باشد که در برخی از موارد ممکن است نیاز به درمان دوباره داشته باشید.
افزایش زمان درمان : عدم رعایت نکات مراقبتی می تواند باعث افزایش زمان درمان شود ؛ زیرا برای رفع مشکلات جدید ایجاد شده ، زمانی زیادی صرف خواهد شد .
مشکلات لثه و بافت های دهانی : بی توجهی به مراقبت های بعد از انجام ارتودنسی می تواند منجر به مشکلات لثه ، عفونت و تخریب بافت های دهانی شود که نیازمند درمان های پیچیده تری می باشند.
عدم رعایت بهداشت دندان ها : اگر در حین انجام ارتودنسی به نظافت دندان ها و رتینر ها اهمیت ندهید ، ذرات غذایی و باکتری ها می توانند در اطراف براکت ها و رتینرها جمع شده و این مواد می توانند به پوسیدگی دندان ها و همچنین به بوی نامطبوع دهان منجر شوند.
به طور کلی رعایت مراقبت های بعد از ارتودنسی به اندازه مراقبت های حین انجام آن اهمیت ویژه ای دارد . توجه به راهنمایی های دندان پزشک و رعایت نکات مربوطه می تواند در دستیابی نتایج بهتر و جلوگیری از مشکلات بعدی کمک شایانی کند.
در دوران مراقبت های بعد از ارتودنسی دندان لازم است برای از بین بردن پلاک ها و باکتری ها ، تمامی سطح دندان های خود و بریس ها را مسواک بزنید. برای این منظور توصیه می شود به نکات زیر توجه داشته باشید :
هزینه درمان ارتودنسی با توجه میزان شدت بهم ریختگی دندان ها و دوره درمان ، دستمزد متخصص ارتودنسی و جراحی فک و غیره تعیین می گردد.