علت سیل مرگبار در نپال فاش شد/ زلزله فاجعه آفرید؟

مطابق به‌روزترین شبیه‌سازی‌های انجام‌شده توسط کارشناسان و مقامات نپالی، حادثه‌ای هولناک در روز ۴ شهریور ۱۴۰۵ در منطقه هیمالیا رخ داده است.

بخش عظیمی از یک یخچال طبیعی فرو ریخته و حجم عظیمی از یخ، سنگ و خاک را به بستر رودخانه «لنده خولا» (Lhende Khola) سرازیر کرده است. 

این رویداد زنجیره‌ای از وقایع را به راه انداخته که به شکل‌گیری یک سیل مهیب و ویرانگر در مناطق پایین‌دست منجر شده است.

در تاریخ ۲۶ آگوست، به دلیل ناپایداری ناشی از گرمایش زمین و ذوب با سرعت یخچال‌ها، بخش بزرگی از یک یخچال طبیعی در منطقه هیمالیا فرو می‌ریزد. 

حجم عظیم ریزش‌شده، شامل بلوک‌های یخی عظیم، تخته‌سنگ‌ها و خاک‌های سست، مستقیماً وارد رودخانه لنده خولا می‌شود.

مقامات نپالی تأیید کرده‌اند که این حجم عظیم آوار، مسیر رودخانه را به طور جامع مسدود کرده و یک سد طبیعی عظیم ایجاد می‌کند. این انسداد موجب می‌شود آب پشت سد جمع شده و دریاچه‌ای موقت و ناپایدار با حجم عظیم آب تشکیل دهد.

با صعود فشار آب، این سد طبیعی پس از مدت کوتاهی تاب‌نیاورده و می‌شکند. در پی شکسته شدن سد، موجی سهمگین و عظیم به سمت پایین‌دست روانه می‌شود. این موج با سرعت و نیرویی باورنکردنی، هر چیزی را که سر راهش باشد – از جمله روستاها، پل‌ها، جاده‌ها و مزارع – با خود برده و ویرانی گسترده‌ای به جای می‌گذارد.

هرچند آمار دقیق تلفات همچنان در حال بروزرسانی است، اما گزارش‌های اولیه حاکی از آن است که سیلاب به چندین روستای واقع در حاشیه رودخانه لنده خولا خسارات سنگینی وارد کرده است. بسیاری از ساکنان منطقه بی‌خانمان شده و زیرساخت‌های حیاتی از جمله خطوط ارتباطی و راه‌های دسترسی به کلی تخریب شده است. تیم‌های امداد و نجات با دشواری فراوان در تلاش برای رسیدن به مناطق آسیب‌دیده هستند.

مقامات نپالی با اعلام وضعیت اضطراری در مناطق درگیر، از نیروهای نظامی و امدادی خواسته‌اند که هرچه با سرعت‌تر عملیات جست‌وجو و نجات را آغاز کنند. آنان از سوی دیگر نسبت به خطر وقوع سیلاب‌های مشابه در سایر نقاط هیمالیا هشدار داده و بر لزوم پایش مستمر یخچال‌های طبیعی و ایجاد سیستم‌های هشدار زودهنگام تأکید کرده‌اند.

این شبیه‌سازی بیانگر است که تحولات اقلیمی و گرمایش جهانی به طور مستقیم خطر وقوع چنین فجایعی را در منطقه هیمالیا رشد داده است. ذوب سریع‌تر یخچال‌ها نه‌تنها منبع اصلی این نوع سیلاب‌ها (که به عنوان سیلاب‌های ناگهانی دریاچه‌های یخچالی یا GLOF شناخته می‌شوند) است، بلکه ثبات زمین‌های کوهستانی را نیز به خطر می‌اندازد. کارشناسان هشدار می‌دهند که بدون اقدامات جدی برای مقابله با دگرگونی‌ها اقلیمی و مدیریت ریسک، وقوع مجدد چنین فجایعی در آینده‌ای نزدیک بسیار محتمل است.

بخش سایت‌خوان، صرفا بازتاب‌دهنده گزارش‌ها رسانه‌های رسمی کشور است.