بوی نان سفره مادربزرگ

مادربزرگ خیلی ناسیونالیست بود، وقتی ما می‌رفتیم یا بچه‌های خواهر یا برادرش می‌آمدند بهترین سفره‌ها را می‌انداخت و در مورد خانواده پدربزرگ چنین رفتاری نداشت، حتی همان ایامی که بعد از فوت پدربزرگ توی خانه زمین گیر شده بود. خودش که دیگر پا نداشت، می‌نشست روی تخت و ارد می‌داد و با دستور او عمه ها، عروس‌ها و عمو و عمه زاده‌ها هرچیزی را از یک جای خانه احضار می‌کردند، اما سطح همه چیز از همان دستور اول روشن می‌شد، سفره معلوم می‌کرد که مهمانی توی چه سطحی است و همه باقی وسایل روی سفره را با خود سفره تنظیم می‌کردند.

قاشق استیل از توی کمد و بشقاب چینی گل قرمزی از توی دکور یا قاشق سردستی و بشقاب ملامین! مادربزرگ سه تا سفره قلمکار اصفهانی داشت، سه تا که کنار هم سرتاسر پذیرایی خانه اش را پر می‌کردند، سفره‌های قلمکاری که کافی بود یک بار توی آن‌ها نان رها کنی تا بیات شود، یک جوری بوی نان را تا آخر عمر توی خودشان حفظ می‌کنند که بعضی اوقات آدم فکر می‌کند نان است که بوی سفره می‌دهد، نه اینکه سفره به بوی نان آغشته است. 

سفره‌های قلمکار اصفهانی هستند، پارچه‌های معمولا کرمی رنگی که با مهر‌های سنگین و مرکب‌های رنگی طرح ترنج رویشان می‌کوبند و برای ما که توی یکی از روستا‌های نیمه صنعتی خوزستان به دنیا آمده بودیم و در تهران زندگی می‌کردیم بوی نان محلی روی سفره اصفهانی بوی تمام مطبخ بود.

سفره که باز می‌شد واقعا انگار از بار قبلی بوی نان را در آن ذخیره کرده بودی و مهم نبود چند وقت از آخرین بار گذشته یا از بار آخری که شسته شده چقدر می‌گذرد. بو همان بو بود و اشتهای آدم را زیاد می‌کرد. این اواخر که سفره‌های یک بار مصرف به خانه‌ها و میراث‌های خانوادگی حمله کرده بودند هم باز مهمانی‌های شخصی مادربزرگ بوی نان توی خانه پخش می‌کرد و مادربزرگ هنوز اجازه نمی‌داد که خانه بوی پلاستیک بگیرد.

مثل تمام آدم‌های دنیا، مثل تمام مادر‌هایی که می‌شناسیم، مادربزرگ یک روز تصمیم گرفت که دیگر زنده نباشد، همانجا که دراز کشیده بود چشم هایش را برای همیشه بست. فراموشی از چیز‌های کوچک آغاز می‌شود، مثلا ظهر که از سر مزار برگشتیم، یک نفر تخت کنار پذیرایی را جمع کرده بود تا کم کم به پذیرایی بدون تخت عادت کنیم.

سفره را انداختند که ناهار بخوریم و علی، بدون اینکه به کسی نهیب بزند یا بحث کند، سفره‌های قلمکار را از آشپزخانه آورد و جای سفره‌های پلاستیکی پهن کرد تا به همه یادآوری کند مهمانی این بار مهمانی مادر است، حتی اگر خودش نباشد.

بعد از انحصار ورثه خانه را فروختند و سفره‌ها را عموعلی برداشت تا هرسال به همه یادآوری کند مهمانی مادر با همه فرق می‌کند، به همه یادآوری کند که بوی نان را باید از سفره مادر گرفت و حالا سال هاست که مادر نیست، اما همه می‌دانند که سفره مادر هر سال یک بار پهن می‌شود و در خانه علی می‌توانند بار یک سال دلتنگی شان را ببندند.

عضو شوید: آخرین خبرهای منتشر شده کشور را در این صفحه اینستاگرام دنبال کنید