مکتب فکری که در آن مجرمان افراد پلیدی هستند که نباید به هیچ وجه با آنxadها «به نرمی رفتار کرد» موجب افزایش تورمی جمعیت زندانیان ایالات متحده شده است که بنا بر برخی برآوردها کمتر از یک درصد از هزینهxadهای نگهداری از این زندانیان برای اقدامات توانبخشی صرف میxadشود. این مسأله تأثیرات مخربی دارد زیرا اکثر زندانیان روزی به دامان جامعه برمیxadگردند و این به نفع جامعه است که این زندانیان با آمادگی کامل برای یک زندگی شهروندی قانونمدارانه آزاد شوند.
مستند «کیو بال» ساختهxad مایکل تولاجیان، نگاهی به تیم بسکتبال سن کوئنتین دارد و به بررسی برنامهxad ظاهراً پوچ و سبکسرانهxadای میxadپردازد که توجه مثبت چشمگیر، مهارتxadهای اجتماعی برتر و دیگر مزایایی را در اختیار زندانیان میxadگذارد تا نهایتاً به کاهش نرخ بازگشت به اقدامات مجرمانه بیانجامد. این مستند بسیار صیقلxadخورده و جذاب که اولین بار در SFFilm به نمایش درآمده است، پیش از اکران در مجموعهxad “Magnify” فوکس اسپورتس در ۲۸ می، در ۱۷ می در لس آنجلس و در ۲۴ می در نیویورک منتشر خواهد شد.
قدیمیxadترین زندان کالیفرنیا در ۲۰ کیلومتری شمال سن فرانسیسکو به شکل یک مجموعه با حداکثر امنیت طراحی گردیده و همهxad زندانیان محکوم به اعدام ایالت را در خود جای داده است. اما جمعیت معمولی که (بخش عمدهxadای از حدوداً ۴۴۰۰ زندانی را تشکیل میxadدهند و) پس از پایان دوران محکومیت خود این زندان را ترک میxadکنند، به طیف وسیعی از برنامهxadهای توانبخشی – از جمله آموزشxadهای شغلی و اصلاح روانی – دسترسی دارند که بسیار بیشتر از برنامهxadهای توانبخشی زندانxadهای دیگر است. پیشروی برنامهxadهای ورزشی این زندان، تیم بسکتبال است که از پشتیبانی تیم مبارزان طلایی ایالت در لیگ ملی بسکتبال برخوردار میxadباشد (کوین دورنت از بازیکنان این تیم، تهیهxadکنندهxad این فیلم است).
این یک سرگرمی بیهوده نیست. تعداد زیادی از اعضای عمدتاً آمریکایی آفریقایی تبار این تیم که میxadتوانستند یک زندگی حرفهxadای داشته باشند، در مسیر متفاوتی گام برداشتند. هری «ای تی ال» اسمیت که هنوز از آن امید دست نکشیده و شش ماه بعد آزاد میxadشود، همچنان رؤیای «اولین بازیکن با سابقهxad کیفری در لیگ ملی بسکتبال» را در سر میxadپروراند.
او که با ۳۱ سال سن نسبتاً مسن محسوب میxadشود، اما قطعاً آنقدر مهارت دارد که «لبران جیمز این زمین» لقب بگیرد. و برخلاف بسیاری از همتیمیxadهایش، یک بار یک فرصت واقعی داشته است، او که در یک خانوادهxadی طبقهxad متوسط و نسبتاً مرفه قد کشیده، به بورسیهxad ورزشی یک کالج دست یافته بوده است. اما اخراج الگو/مربی محبوبش و دنبال کردن یک مسیر خودتخریبی، راه او را به سمت زندان سنکوئنتین منحرف میکند.
دیگر اعضای مبارزان سنکوئنتین زندگیxadهای دشوارتری داشتهxadاند از جمله والدین معتاد، عضویت در باندهای تبهکاری و خشونت اجباری. (هرچند یکی از آنxadها طبق قانون اینک نامعتبرِ «جرایم سهxadگانه»، به دلیل جرایم غیرخشونتxadبار، به حبس ابد محکوم شده است.) و مربی تیم، رافائل کیواس، هرچند به شکل چشمگیری خونسرد (و خالصانه پشیمان) به نظر میxadxadرسد، اما اعتراف میxadکند که پانزده سال پیش کنترلی روی رفتار و اعمال خود نداشته و در پارکینگ استادیوم بیسبال جاینتز سن فرانسیسکو، یک تماشاچی ورزشی دیگر را که به شیشهxad اتومبیلش مشت زده بوده را با ضربات چاقو به قتل رسانده است.
انضباط و رفاقت تیم بسکتبال مشخصاً یک امتیاز بزرگ برای این مردان به شمار میxadآید، گرچه برخی از آنxadها هم در زندان نوعی تحول مذهبی را پشت سر گذاردهxadاند. با نزدیک شدن روز آزادی اسمیت، وی امیدوارست ماهیت احساساتیxadاش مانعی بر سر راه دستیابی به فرصتxadهای پیشرفت در دنیای بیرون نشود – خصوصاً، فرصت برقراری رابطه با دخترش که هرگز او را ندیده است.
اما پایان فیلم، بازی سالانهxad مبارزان سنکوئنتین با مبارزان «واقعی» است نه بسکتبالیستxadهای حرفهxadای واقعی، بلکه داوطلبانی از بین مربیان و کارمندان تیم مبارزان طلایی ایالت که مهارتxadهای واقعی و خوبی هم دارند. «کیو بال» خیلی خوب تدوین شده است و تصویر آهستهxad بعضی از بازیxadها هم به اندازهxad تصاویر ورزشی، واضح و زیبا هستند.
فیلم یکدست و ماهرانهxad تولاجیان در انتها کمی حس سرسری تمام شدن را منتقل میxadکند. وقتی که با عرضهxad بیش از حد تصاویر الهامxadبخش، یک نقطهxad اوج مثبت به وجود آورده و به ما یادآور میشود که این مستند به مسائل بسیار زیادی توجه نکرده است. احتمالاً دسترسی سازمانی محدود بوده است.
اما «کیو بال» میxadتوانست کمی از زمین بازی فاصله بگیرد و اطلاعات بیشتری دربارهxad زندگی قهرمانxadهای زندانیxadاش ارائه دهد. آیا کار میxadکنند؟ درس میxadخوانند؟ جمعیت زندان یا خود تیم چقدر جناحی و متفرق هستند؟ در ابتدا میxadبینیم که تمرین تیم با یک درگیری خشونتxadآمیز (نه بین اعضای تیم) که در آن نزدیکی رخ میxadدهد، متوقف میxadشود. فیلم بعداً به این درگیری برمیxadگردد اما دربارهxad آن توضیحی نمیدهد. آیا چنین خشونتهایی مکرراً رخ میxadدهند؟ فیلم نه چنین سؤالاتی را مطرح میxadکند و نه پاسخی برای آنxadها دارد.
اما «کیو بال» ثابت میxadکند برنامهxadهای توانبخشی مانند این یکی، نه تنها به زندانیان اجازه میدهند تواناییxadهای ورزشی خود را به نمایش بگذارند، بلکه فرصتی برای رشد فردی آنxadها هم به وجود میxadآورند. پیام مستقیم این فیلم این است که این پروژهxadهای کمxad هزینه باید در تمام زندانxadهای کشور اجرا شوند.
مترجم: نگین مسبب
کپی برداری و نقل این مطلب تنها با ذکر نام بلاگ سینمامارکت جایز می باشد.